Vanaf 1 januari 2027 mag een nieuwe lucht-waterwarmtepomp tot en met 12 kW geen gefluoreerd koudemiddel met een GWP van 150 of meer bevatten. Dat geldt voor split én voor monoblock. Split blijft dus mogelijk, maar alleen met een koudemiddel onder de 150, zoals R454C. Een monoblock met propaan (R290) valt helemaal buiten de F-gasverboden. Welke van de twee past, hangt vooral af van wie het werk doet en hoeveel ruimte er is.
Dit artikel is voor installateurs die nu offertes maken voor projecten die in 2027 of later worden opgeleverd. U leest wat er precies verandert, waarin split en monoblock verschillen, wanneer welke opstelling past en welke Panasonic-serie bij welke keuze hoort.
De Europese F-gassenverordening, Verordening (EU) 2024/573, verbiedt stap voor stap het in de handel brengen van nieuwe apparatuur met gefluoreerde broeikasgassen boven een bepaalde GWP. Het verbod gaat over nieuwe apparatuur. Een bestaande installatie mag blijven draaien en mag worden onderhouden. Voor warmtepompen en airco's gelden volgens de Europese Commissie deze data:
| Vanaf | Nieuwe apparatuur | Niet meer toegestaan |
|---|---|---|
| 1 januari 2027 | Lucht-water-splitsystemen tot en met 12 kW | F-gas met GWP 150 of meer |
| 1 januari 2027 | Monoblock-warmtepompen tot en met 12 kW | F-gas met GWP 150 of meer* |
| 1 januari 2029 | Lucht-lucht-splitsystemen (airco) tot en met 12 kW | F-gas met GWP 150 of meer |
| 1 januari 2029 | Splitsystemen boven 12 kW | F-gas met GWP 750 of meer |
| 1 januari 2032 | Monoblock-warmtepompen tot en met 12 kW | Alle F-gassen* |
| 1 januari 2033 | Splitsystemen boven 12 kW | F-gas met GWP 150 of meer |
| 1 januari 2035 | Splitsystemen tot en met 12 kW | Alle F-gassen |
Bij alle verboden geldt een uitzondering als het nodig is om aan veiligheidseisen te voldoen. * Bij monoblock geldt dan een grens van 750 in plaats van 150 (2027) of in plaats van een volledig verbod (2032).
Voor de praktijk betekent dit: een nieuwe R32-warmtepomp tot en met 12 kW, split of monoblock, kunt u voor oplevering in 2027 niet meer als nieuwe machine inkopen. Wat er wel nog mag met R32, zoals onderhoud, bijvullen en voorraad die al in de handel was, leest u in R32 koudemiddel verboden? Wat er vanaf 2027 nog wel mag.
Ook de ISDE kijkt naar het koudemiddel. Volgens RVO krijgt u sinds 2026 geen subsidie meer voor een split lucht-waterwarmtepomp met een vulgewicht onder de 3 kg en een GWP boven 750.
Bij een monoblock zit het hele koudemiddelcircuit in de buitenunit. Naar binnen lopen waterleidingen. Bij een split lopen er koudemiddelleidingen tussen buiten- en binnenunit, en wordt het water pas binnen verwarmd. Dat verschil bepaalt wie het werk mag doen, hoeveel ruimte de leidingen vragen en welke regels voor de plaatsing gelden.
| Monoblock met R290 | Split met R454C | |
|---|---|---|
| Verbinding buiten en binnen | Waterleidingen | Koudemiddelleidingen |
| Koudemiddel in het gebouw | Nee, het circuit blijft buiten | Ja, tot in de binnenunit |
| Aansluiten op locatie | Waterzijdig; geen koudemiddelleidingen koppelen | Koudemiddelleidingen koppelen, vacuümtrekken en vullen door een gecertificeerde monteur |
| Veiligheidsklasse koudemiddel | A3, sterk ontvlambaar; beschermingszone rond de buitenunit | A2L, licht ontvlambaar; eisen uit de installatiehandleiding en NEN-EN 378 |
| Leidingruimte | Waterleidingen met isolatie, dikker | Koudemiddelleidingen, vaak compacter in een schacht |
| Water buiten het gebouw | Ja, vorstbeveiliging nodig | Nee |
| F-gasregels | Propaan is geen F-gas en valt buiten de verboden | Toegestaan tot 1 januari 2035 (tot en met 12 kW) |
Over de koudemiddelen zelf leest u meer in R290 koudemiddel: wat propaan betekent voor uw warmtepomp en R454C koudemiddel: GWP, veiligheid en split-warmtepomp.
| Serie | Opstelling | Koudemiddel | Vermogens | In de shop |
|---|---|---|---|---|
| L-serie | Monoblock | R290 | 5, 7 en 9 kW | L-serie |
| M-serie, kleine vermogens | Monoblock | R290 | 3 tot 9 kW | M-serie 3 tot 9 kW |
| M-serie | Monoblock | R290 | 9 tot 16 kW | M-serie |
| M-serie BIG | Monoblock, ook in cascade | R290 | 20, 25 en 30 kW | M-serie BIG |
| N-serie | Split | R454C | 3, 5, 7 en 9 kW | N-serie (verwacht in 2027) |
De M-serie onderscheidt zich door de keuzevrijheid binnen: stand-alone met alleen een bediening en een losse boiler, met controlemodule, als All-in-One of als Bi-bloc. De N-serie heeft een All-in-One met 185 of 260 liter, een All-in-One van 185 liter voor twee zones en een Bi-bloc. Meer over de N-serie leest u in Panasonic Aquarea N-serie: split met R454C.
Wilt u de buitenunit niet in de tuin of aan de gevel? In de HydroTop van HydroTopWorks gaat de warmtepomp in het schuine dak. Naast de L-serie past daar ook de N-serie in. Vraag ons naar de beschikbaarheid per combinatie.
Ja. Een nieuwe lucht-water-split tot en met 12 kW moet vanaf 1 januari 2027 een koudemiddel met een GWP onder de 150 hebben, zoals R454C. Vanaf 1 januari 2035 mogen nieuwe splitsystemen tot en met 12 kW geen F-gassen meer bevatten, op uitzonderingen om veiligheidsredenen na.
Geen van de twee is altijd beter. Monoblock met R290 valt buiten de F-gasverboden en vraagt op locatie alleen waterzijdig werk. Split met R454C past beter als u koelmonteurs heeft, als de leidingruimte krap is of als de buitenunit ver van de binnenunit staat.
Ja. Het verbod gaat over het in de handel brengen van nieuwe apparatuur. Bestaande installaties mogen blijven draaien en mogen met R32 worden onderhouden en bijgevuld.
Voor het waterzijdig aansluiten worden op locatie geen koudemiddelleidingen gekoppeld. Voor werk aan het koudemiddelcircuit geldt sinds 29 september 2025 wel een certificeringsplicht, ook voor natuurlijke koudemiddelen zoals propaan.
De Aquarea N-serie, met buitenunits van 3, 5, 7 en 9 kW. DHPS verwacht de eerste leveringen in 2027.
Dat hangt af van het toestel en de meldcodelijst van RVO. Sinds 2026 is er geen subsidie meer voor een split lucht-waterwarmtepomp met een vulgewicht onder de 3 kg en een GWP boven 750. Wat er in 2027 verandert, leest u in ISDE 2027 voor warmtepompen.