Het is de vraag die het vaakst terugkomt: gaat die buitenunit de buren storen. Het eerlijke antwoord is dat een warmtepomp geluid maakt, dat daar een norm voor geldt, en dat het misgaat wanneer met die norm pas bij de plaatsing rekening wordt gehouden in plaats van bij het ontwerp.
Wat de norm zegt
Voor een buitenunit bij een woning geldt een grenswaarde op de erfgrens: maximaal 45 dB overdag en 40 dB 's nachts. Die waarde geldt bij de buren, niet bij het apparaat. Twee units die op papier hetzelfde geluidsvermogen hebben kunnen dus heel verschillend uitpakken, afhankelijk van waar ze staan en waar de erfgrens ligt.
Geluidsvermogen en geluidsdruk zijn niet hetzelfde
Op datasheets komt u twee getallen tegen en die worden regelmatig door elkaar gehaald.
Geluidsvermogen is wat het apparaat produceert, onafhankelijk van de afstand. Dat is het getal dat fabrikanten opgeven volgens EN 12102.
Geluidsdruk is wat u op een bepaalde afstand hoort, en dat neemt af naarmate u verder weg staat. Een unit met een geluidsvermogen van 56 dB(A) kan op vijf meter een geluidsdruk van rond de 30 dB(A) geven.
Vergelijkt u twee units, let er dan op dat u dezelfde grootheid naast elkaar legt. Doet u dat niet, dan lijkt de ene twee keer zo luid als de andere terwijl ze gelijk zijn.
Wanneer het in de praktijk misgaat
Vrijwel altijd door de plaatsing, niet door het apparaat. Een unit die in een nauwe gang tussen twee huizen staat, kaatst zijn geluid tussen de gevels. Een unit die tegen een schuurwand aan blaast doet hetzelfde. En een unit die te zwaar is gekozen voor de woning draait vaker op vol vermogen dan nodig.
Een geluidskast eromheen lijkt de voor de hand liggende oplossing, maar die belemmert de luchtstroom en verlaagt daarmee het rendement — waarna het apparaat harder moet werken. Beter is om vooraf de plek en het vermogen goed te kiezen.
Als er geen goede plek is
Soms is die er niet. In een dichtbebouwde straat, bij een klein perceel of in een historisch centrum ligt de erfgrens zo dicht bij dat geen enkele opstelling binnen de norm blijft.
Daar zijn oplossingen voor waarbij de buitenunit in het dak wordt ingebouwd in plaats van in de tuin geplaatst. Bij de HydroTop zit het deel dat energie uit de buitenlucht wint in het dakvlak, waarbij vooraf met een kwaliteitsverklaring is aangetoond dat aan de geluidsnorm wordt voldaan. In de aangrenzende verblijfsruimte op zolder komt het geluid uit op circa 25 dB(A).
Een tweede route is een warmtepomp die de ventilatielucht als bron gebruikt en dus helemaal geen buitenunit heeft.
Vooraf aantonen in plaats van achteraf meten
Voor een aantal oplossingen bestaat een kwaliteitsverklaring die is opgenomen in de BCRG-database. Daarmee toont u vooraf aan dat aan de geluidseisen wordt voldaan, zonder aparte berekening per project. Meer daarover in ons artikel over units die ruim voldoen aan de geluidseisen en in de whitepaper over de geluidseisen.